دانشنامه

سندروم روده تحریک‌پذیر چیست و چطور درمان می‌شود؟

سندروم روده تحریک‌پذیر (یا به اختصار IBS) در واقع یکی از ناهجاری‌های  عملکردی دستگاه هاضمه گوارش که از تحریک‌پذیری و همچنین بی‌نظمی در حرکت هر دو روده بزرگ و کوچک ناشی می‌شود. نکته مهم اینکه در دسته‌بندی‌های پزشکی سندروم روده‌ تحریک‌پذیر به عنوان ناهنجاری و نه بیماری شناخته می‌شود. در ضمن این ناهنجاری را با شناخت صحیح، رژیم‌غذایی مناسب و همچنین داروهای بدون نسخه به راحتی می‌توان کنترل و درمان‌ کرد.

برخی از معمول‌ترین عوارض سندروم روده تحریک‌پذیر یا آی‌بی‌اس عبارتند از: گرفتگی شکمی یا درد، اسهال، یبوست، نفخ، گاز، مخاط در مدفوع، تهوع، سردرد و حتی افسردگی و خستگی.

در ایران حدود 7 میلیون نفر (یعنی از هر 11.5 نفر یک نفر) درگیر این ناهجاری گوارشی‌اند، در حالی‌که این آمار در مورد ایالات متحده آمریکا خیلی وخیم‌تر  است. در واقع از هر پنج آمریکایی یک نفر مبتلا به آی‌بی‌اس هستند.

به طور کلی زن‌ها بیشتر از مردها به این ناهنجاری مبتلا می‌شوند و سن ابتلا به آن تقریبا حدود 20 سالگی است.

ریشه اصلی سندروم روده تحریک‌پذیر هنوز ناشناخته است، اما اثبات شده که عصبانیت، سرخوردگی، افسردگی و خشم موجب وخیم‌تر شدن آن می‌شود. نوشیدن بیش از اندازه قهوه و خوردن میوه‌ها و سبزیجات خام و محصولات لبنی هم باعث تشدید این ناهنجاری می‌شوند.

چه موادغذایی باعث ابتلا یا تشدید سندروم روده تحریک پذیر یا آی‌بی‌اس می‌شود؟

سندروم روده تحریک‌پذیر

فقط بخشی از برخی از مواد غذایی در روده کوچک هضم می‌شوند. وقتی این مواد نیمه هضمه شده به «کلون» (روده بزرگ) می‌رسند باید بیشتر هضم شوند، که در نتیجه تولید گاز و گرفتگی می‌کنند. توصیه می‌شود، برای کاهش نفخ و گاز این غذاها موقتا حذف شوند.

سندروم روده تحریک‌پذیر

نفاخ‌ترین موادغذایی حبوبات و  کلم‌سانان (کلم، گل‌کلم، کلم بروکلی، کلم بروکسل و…) هستند. به علاوه، برخی از افراد با پیاز، کرفس، هویج، انگور، موز، زردآلو، آلو، گندم و انواع جوانه‌ها هم دچار این مشکل می‌شوند.

وقتی دچار حمله‌های سندروم روده‌ تحریک‌پذیر و آبی‌بی‌اس می‌شویم، چه موادغذایی و خوراکی‌ها را باید مصرف کنیم؟

خبر خوب اینکه بیشتر غذاها و نوشیدنی‌ها آی‌بی‌اس را تشدید نمی‌کنند. برخی از مهمترین موادغذایی که مبتلایان به این ناهنجاری می‌توانند بدون مشکل مصرف کنند، عبارتند از: آب، شیر سویا، شیربرج، مارکارونی (بدون سس)، برنج سفید، سیب‌زمینی پخته یا آب‌پز (البته نه سیب‌زمینی سرخ‌شده)، نان سفید، ماهی ساده بدون سس و افزودنی‌ها، مرغ ساده بدون سس و افزودنی‌ها، بوقلمون، تخم‌مرغ آب‌پز (و نه نیمرو)، کاهو، روغن، هویج پخته، کره بادام‌زمینی، ژله و مربا.

سندروم روده‌ تحریک‌پذیر فرد را چه مدتی درگیر می‌کند؟

سندروم روده تحریک‌پذیر

این ناهنجاری معمولا بعد از صرف غذا بدتر می‌شوند و البته با کمی فعالیت روده بهتر می‌شود. زمان دقیق این درگیری از چند دقیقه تا چند ساعت می‌تواند تغییر کند.

آیا سندروم روده تحریک‌پذیر علاج‌پذیر است؟

اگر همه جنبه‌های آی‌بی‌اس ارزیابی و مدیریت شوند، می‌توان سندروم را به طور کامل کنترل کرد و حتی در بلندمدت آن را از بین برد.

آیا سندروم با افزایش سن بدتر می‌شود؟

سندروم روده تحریک‌پذیر

وقتی پا به سن می‌گذاریم و بدن پیر می‌شود، شرایط‌ و عادات‌مان هم تغیر می‌کند و در نتیجه سندروم ممکن است بدتر یا حتی بهتر شود. البته اگر سندروم کنترل نشود، احتمال بدتر شدن هم بیشتر می‌شود.

آیا سندروم بر روی عادت ماهیانه شما هم تا‌ٔثیر می‌گذارد؟

در جواب این سوال باید گفت که بستگی به وخامت و همچنین عوامل شروع‌کننده دارد. استرس و نگرانی دو عامل مشترک در بی‌نظمی در شروع عادت ماهانه و سندروم روده تحریک‌پذیرند و این بدین معناست که هرچند این دو وضعیت بدنی شاید به هم ربط نداشته باشند ولی عامل شروع‌کننده‌شان یکی‌اند.

آیا مصرف موادغذایی و خوراکی‌ها پروبیوتیک برای مبتلایان به آی‌بی‌اس خوب است؟

سندروم روده تحریک‌پذیر

مواد پروبیوتیک می‌توانند پ‌ِهاش (pH) را در روده کاهش دهند و در نتیجه به حرکت‌های حلقوی روده کمک می‌کند. ماست‌های غیرشیرین پرچرب یا ماست یونانی، ترشی‌ها و شورها بهترین این منابع‌اند. مصرف مواد پروبیوتیک را در تعطیلات فراموش نکنید.

بهترین راه برای کاهش سندروم روده تحریک‌پذیر چیست؟

سندروم روده تحریک‌پذیر

 

سندروم روده تحریک‌پذیر

داروهایی برای برای کاهش درد مبتلایان به آی‌بی‌اس ساخته و در داروخانه‌ها عرضه شده‌اند. قطره و کپسول گاسترولیت باریج‌اسانس دو داروی شناخته شده برای درمان این ناهنجاری گوارشی‌اند. هر دو دارو بر پایه اسانس آویشن شیرازی فرموله شده و تهیه می‌شود، بنابراین عوارض جانبی داروهای شیمیایی را روی دستگاه گوارش ندارند.

 

 

 

5430cookie-checkسندروم روده تحریک‌پذیر چیست و چطور درمان می‌شود؟
برچسب‌ها

نوشته‌های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن